Παρ' ότι η φτώχεια έχει ενδημικό χαρακτήρα στις περισσότερες από τις αναπτυγμένες χώρες και η αντιμετώπιση της αποτελεί τη μεγαλύτερη πρόκληση για τις ηγεσίες αυτών των κρατών, χρειάζεται να αντιληφθούμε ότι ένα τεράστιο μέρος του πληθυσμού της ανθρωπότητας που ξεπερνάει το 1,3 δις, βιώνει την απόλυτη φτώχεια και την καθημερινή στέρηση. Τα θύματα του AIDS ξεπερνούν τα 40 εκατομμύρια, ενώ πάνω από 100 εκ παιδιά δεν έχουν τη δυνατότητα να πάνε στο σχολείο και 850 εκ άνθρωποι σε όλο τον κόσμο δεν ξέρουν να γράφουν και να διαβάζουν. Το χειρότερο είναι ότι η πείνα και η έλλειψη καθαρού νερού, για εκατομμύρια συνανθρώπους μας, είναι μια καθημερινή πραγματικότητα από την οποία δεν έχουν τα μέσα ούτε τη δυνατότητα να ξεφύγουν.

Παρά τις υποσχέσεις και τη ρητορική των ηγετών του κόσμου, φαίνεται να υπάρχει παταγώδης αποτυχία στην επίτευξη των στόχων της Διακήρυξης της Χιλιετίας που έχουν τεθεί από τον ΟΗΕ, με τη φτώχεια και την ανισότητα να συνεχίζει να υπάρχει και να συντηρείται από συγκεκριμένες διεθνείς κερδοσκοπικές πρακτικές με κυρίαρχες αυτές που έχουν να κάνουν με κατάφωρες αδικίες στο εμπόριο, την καταλήστευση των οικονομιών των φτωχών χωρών από την πληρωμή υπέρογκων χρεών, την περιορισμένη ανθρωπιστική και αναπτυξιακή βοήθεια , αλλά και από έλλειψη πολιτικής βούλησης σε εθνικό και διεθνές επίπεδο για τη λήψη ουσιαστικών μέτρων για την αντιμετώπιση της οικολογικής διατάραξης του πλανήτη.

Η διεθνής κοινότητα έχει όμως τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει συλλογικά τις μεγάλες αυτές προκλήσεις τις ανθρωπότητας και να υιοθετήσει μια φιλόδοξη στρατηγική βιώσιμης ανάπτυξης που να μπορεί να εγγυηθεί το μέλλον του κόσμου έχοντας ως καθοδηγητική αρχή το σεβασμό του συνόλου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Τα μέσα για την εξάλειψη της φτώχειας στον κόσμο υπάρχουν. Η πείνα και ο υποσιτισμός, η μακροχρόνια φτώχεια και η εξαθλίωση εκατομμυρίων ανθρώπων αποτελούν προσβολή για την ανθρωπότητα και κατάφωρη παραβίαση βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Για το λόγο αυτό το διεθνές κίνημα « Παγκόσμιο Κάλεσμα για Δράση Ενάντια στη Φτώχεια» και στην Ελλάδα το δίκτυο «Συμμαχία Ενάντια στη Φτώχεια» αναλαμβάνουν πρωτοβουλία και δυναμικά απαιτούν, με τη λήψη μέτρων και με συγκεκριμένες αλλαγές στη διεθνή οικονομική και πολιτική σκηνή, τον τερματισμό της παγκόσμιας ανισότητας και φτώχειας.

Στόχευση αλλαγών και πολιτικής κατεύθυνσης

Για να προστατευτεί το εισόδημα εκατομμυρίων καλλιεργητών και εργαζομένων στις αναπτυσσόμενες χώρες χρειάζεται να μπει φρένο στις πρακτικές των πλούσιων κρατών που συστηματικά και στο όνομα του ελεύθερου εμπορίου, προωθούν τα δικά τους προϊόντα, ενώ την ίδια στιγμή ορθώνουν αδιαπέραστα τείχη για τα προϊόντα αναπτυσσόμενων χωρών. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι η ΕΕ και η ΗΠΑ, μεταξύ άλλων, θα πρέπει να βάλουν ένα τέλος στις καταστροφικές για τις αναπτυσσόμενες χώρες επιδοτήσεις εξαγωγών, σημαίνει ότι οι φτωχές χώρες μπορούν να παράγουν επαρκή τροφή για τον πληθυσμό τους και δεν εξαρτούν την οικονομία τους από εκτεταμένες μονοκαλλιέργειες.

Καλούμε τις κυβερνήσεις να αποδεχτούν και να υιοθετήσουν πρακτικές δίκαιων διεθνών συναλλαγών με τις αναπτυσσόμενες χώρες:

• Να μπει φρένο στην Παγκόσμια Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο στην πίεση που εξασκούν προς τις φτωχές χώρες να ανοίξουν μονόπλευρα τις αγορές τους στο εμπόριο με τα πλούσια κράτη.
• Να καταργηθούν κάθε είδους επιδοτήσεις και ειδικότερα αυτές που αφορούν τις εξαγωγές προϊόντων πλούσιων χωρών προς φτωχές χώρες.
• Οι πολυεθνικές εταιρείες να ελέγχονται και να λογοδοτούν για τις δραστηριότητες τους σε αναπτυσσόμενες χώρες και τον αντίκτυπο που έχει η παρουσία τους στο κοινωνικό και φυσικό περιβάλλον των χωρών που τους φιλοξενεί.

Τα υπέρογκα ποσά που οι αναπτυσσόμενες χώρες πληρώνουν για την εξυπηρέτηση των δανείων τις στερούν αναγκαίους πόρους για να επενδύσουν στη βελτίωση της εκπαίδευσης, της υγείας και της ανάπτυξης.

• Τα πλούσια κράτη θα πρέπει να προχωρήσουν στην άμεση διαγραφή του συνόλου των χρεών φτωχών χωρών χωρίς άλλους οικονομικούς όρους ή πολιτικά ανταλλάγματα
• Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο θα πρέπει να σταματήσει τον εκβιασμό χωρών που αναγκάζονται να προσφεύγουν σε δανεισμό. Δεν θα πρέπει να απαιτείται λόγου χάρη η ιδιωτικοποίηση βασικών κοινωνικών υπηρεσιών, όπως η ύδρευση, τα δίκτυα κοινής ωφέλειας ή η φιλελευθεροποίηση των αγορών τους.

• Η βοήθεια που παρέχουν τα ανεπτυγμένα κράτη χρειάζεται να εστιαστεί στις πραγματικές ανάγκες των φτωχών του κόσμου. Αυτό σημαίνει πως πρέπει να κατευθυνθεί προς τη βελτίωση των συνθηκών υγιεινής και πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και στην ανάπτυξη των υποδομών εκπαίδευσης.
• Η βοήθεια δεν πρέπει να συνδέεται με την προμήθεια προϊόντων και υπηρεσιών από τους δωρητές.
• Οι αναπτυσσόμενες χώρες δεν θα πρέπει με το πρόσχημα της βοήθειας να γίνονται αποδέκτες αμφισβητούμενων ή επικίνδυνων για την υγεία και το περιβάλλον προϊόντων, π.χ. μεταλλαγμένες τροφές.
• Η βοήθεια θα πρέπει να κατευθύνεται σε σχέδια και πολιτικές που αποτελούν προτεραιότητα των ίδιων των επωφελούμενων κοινοτήτων και πληθυσμών και όχι να παρέχεται με δεσμεύσεις για αλλαγές στην οικονομία μέσω ιδιωτικοποιήσεων ή άλλων μεθόδων, όπως το άνοιγμα των αγορών σε προϊόντα πλούσιων χωρών, περιορισμό της δημόσιας υγείας και εκπαίδευσης.

Για άλλη μια φορά όμως αυτοί που βιώνουν εντονότερα τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής και οικολογικής υποβάθμισης είναι οι φτωχοί του κόσμου, ιδιαίτερα αυτοί που ζουν σε περιβαλλοντικά υποβαθμισμένες περιοχές του πλανήτη.

• Θα πρέπει να υπάρξει σαφής αναγνώριση της αμεσότητας και της σοβαρότητας των κινδύνων που πηγάζουν από την κλιμακούμενη κλιματική αλλαγή
• Χωρίς καθυστέρηση θα πρέπει να υπογραφεί από όλες τις χώρες το Πρωτόκολλο του Κιότο που προβλέπει μείωση των εκπομπών που ευθύνονται για το φαινόμενο του θερμοκηπίου, ενώ άμεσα θα πρέπει να αποφασιστούν επιπλέον μειώσεις των εκπομπών μέσα σε συγκεκριμένο χρονικό πλαίσιο.
• Θα πρέπει να παρθούν μέτρα και να προωθηθούν πολιτικές για αύξηση της χρήσης ήπιων και ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και να μη χρησιμοποιηθούν οι κίνδυνοι της κλιματικής αλλαγής ως πρόσχημα για την παραπέρα ανάπτυξη της πυρηνικής ενέργειας

Η αλλαγή αυτής της απεχθούς εικόνας θα έρθει όταν ενημερωμένοι πολίτες από όλο τον κόσμο αμφισβητήσουν ανοικτά τις πρακτικές του παρελθόντος, πρακτικές που συντηρούν και διευρύνουν το χάσμα μεταξύ φτωχών και πλουσίων και ενισχύουν τις δομές της εξάρτησης.

Στην Ελλάδα, η Συμμαχία Ενάντια στη Φτώχεια συμμετέχει ενεργά στο Παγκόσμιο Κάλεσμα Δράσης Ενάντια στη Φτώχεια που αμφισβητεί τους κανόνες διεθνών εμπορικών συναλλαγών που συνθλίβουν τις οικονομίες των αναπτυσσόμενων χωρών, αλλά και τις πρακτικές χρηματοδότησης και οικονομικής βοήθειας που καθιστούν τους πληθυσμούς υποτελείς και τα κράτη εξαρτώμενα από τις διαθέσεις και τις πολιτικές των πλούσιων χωρών.

Με την παρούσα διακήρυξη οι συμμετέχοντες στη Συμμαχία Ενάντια στη Φτώχεια δεσμευόμαστε ότι θα αναλάβουμε από κοινού και ο κάθε ένας φορέας ξεχωριστά δράση για την προώθηση των σκοπών της διεθνούς καμπάνιας ενάντια στη φτώχεια και τη συστράτευση με το διεθνές κίνημα αλληλεγγύης, χρησιμοποιώντας κάθε δυνατό τρόπο που θα ευαισθητοποιήσει τους Έλληνες πολίτες και θα εξασκήσει πίεση προς την κυβέρνηση και την Ευρωπαϊκή Ένωση για την υιοθέτηση μέτρων και πρακτικών προς όφελος των αναπτυσσόμενων κρατών και των φτωχών του πλανήτη.

Οι υπογράφοντες τη διακήρυξη